نوبت دهی

استئولیز یا خورده شدن استخوان در اطراف مفصل مصنوعی چیست

استئولیز یا خورده شدن استخوان در اطراف مفصل مصنوعی چیست

نویسنده: دكتر مهرداد منصوری “متخصص ارتوپدی”

توجه

عمل جراحی تعویض مفصل ران یكی از موفقیت آمیزترین اعمال جراحی با كمترین میزان عوارض احتمالی است.

در این مقاله و مقالات بعدی در مورد یكی از عوارض نادر جراحی تعویض مفصل ران اطلاعاتی ارائه میشود. هدف از ارائه این اطلاعات اینست كه

  • فرد نیازمند به جراحی تعویض مفصل ران بداند كه چه اقداماتی را باید انجام دهد تا از بروز این عارضه، حتی اگر كم باشد پیشگیری كند
  • اگر این عارضه ایجاد شد باید چه اقدامی را انجام دهد

اینكه احتمال این عارضه بعد از جراحی تعویض مفصل ران وجود دارد به هیچ وجه دلیل بر عدم انجام جراحی و یا ترس از انجام آن نیست. احتمال بروز این عارضه بسیار اندك است و اقداماتی كه پزشك انجام میدهد و نكاتی كه بیمار بعد از جراحی رعایت میكند میتواند تا حدود بسیار زیادی، احتمال بروز این عارضه نادر را كم كند.

کلینیگ لگن دکتر مهرداد منصوری

کاربرد مفاصل مصنوعی در بدن انسان یكی از پیشرفت های بزرگ تكنولوژیك و پزشكی در قرن بیستم بوده است. این عمل جراحی كیفیت زندگی بسیاری از انسان ها را ارتقا داده و راحت تر كرده و میكند.

با این حال در درصد اندكی از كسانی كه از مفاصل مصنوعی استفاده میكنند مشكلی بنام خورده شدن استخوان بروز میكند.

در این مقاله به بررسی علل خورده شدن استخوان در محل مفصل مصنوعی، علل آن، علائم آن و راه های پیشگیری و درمان آن میپردازیم.

مفصل مصنوعی لگن و ران
استئولیز و خوردگی استخوان در اطراف كاسه فلزی

مكانیسم استئولیز یا خوردگی استخوان چیست

بعد از گذشت چند سال از كار كردن مفصل مصنوعی، بتدریج بر اثر ساییده شدن سطوحی كه بر روی یكدیگر حركت میكنند ذرات بسیار ریز حاصل از این سایش در محیط اطراف مفصل مصنوعی آزاد میشود.

جنس سطوحی از مفصل مصنوعی كه بر روی هم حركت میكنند معمولا بصورت زوج های فلز بر روی پلاستیك، سرامیك بر روی پلاستیك، فلز بر روی فلز و سرامیك بر روی سرامیك است.

با آزاد شدن ذرات ریز حاصل از سایش در محیط اطراف مفصل مصنوعی سلول های ایمنی بدن فرد به این ذرات حمله كرده و سعی در جذب آنها و خارج كردن آنها از محیط میكنند.

در این فرآیند سلول های ایمنی بدن، موادی از خود ترشح میكنند كه میتوانند به استخوان فرد صدمه بزنند.

این مواد میتوانند موجب برداشته شدن املاح كلسیم و هیدروكسی آیاتیت از استخوان شده و در نتیجه بعد از مدتی ممكن است استخوان ها در اطراف مفصل مصنوعی كم كم دچار خوردگی شوند.

اگر این خوردگی در محل اتصال اجزاء مفصل مصنوعی به استخوان ایجاد شود موجب لقی مفصل مصنوعی میشود.

گاهی هم استخوان در جایی كمی دورتر از محل اتصال به مفصل مصنوعی بازجذب و خورده شده و حفرات و كیست های توخالی را در ایتخوان بوجود میاورد. به این فرآیند استئولیز Osteolysis میگویند.

ایجاد این كیست های استخوان در اطراف مفصل مصنوعی میتواند موجب مشكلات زیر شود:

  • احساس درد در محل مفصل مصنوعی
  • لق شدن مفصل مصنوعی
  • ضعیف شدن استخوان و شكسته شدن آن

استفاده از مواد مقاوم تر در مفاصل مصنوعی جدید این فرایند را تا حدود زیادی كنترل كرده است.از زمانی كه نسل جدید پلی اتیلن در مفاصل مصنوعی كاربرد پیدا كرده شیوع استئولیز كمتر شده است با این حال احتمال بروز آن همچنان وجود دارد.

علائم و درمان استئولیز چیست

استئولیز یا خورده شدن استخوان در اطراف مفصل مصنوعی در بسیاری اوقات علامت خاصی ندارد تا اینكه آنقدر استخوان را ضعیف میكند كه شكستگی حادث میشود.

بنابر این هر بیماری كه تحت عمل جراحی تعویض مفصل مثلا تعویض مفصل لگن (ران) قرار گرفته است باید بطور متناوب به پزشك جراح خود مراجعه كرده تا از محل جراحی عكس برداری به عمل آید.

این رویه موجب میشود تا استئولیز یا تخریب استخوان در صورت بروز زودتر تشخیص داده شده و درمان گردد.

در صورت شدید بودن، پیشرونده بودن آن، بروز درد در محل مفصل مصنوعی و یا اگر پزشك شك كند كه خوردگی آنقدر زیاد است كه ممكن است موجب شكستگی استخوان شود بیمار باید تحت عمل جراحی قرار گیرد.
در این عمل جراحی ممكن است جراح فقط اقدام به پر كردن حفرات بوجود آمده با پیوند استخوان كند ولی در بیشتر موارد درمان شامل خروج تمام یا قسمتی از مفصل مصنوعی و جایگزین كردن آن با مفصل جدید همراه با پیوند استخوان است.


این مقاله چقدر مفید بود ؟

امتیاز دهی

لطفا در زیر امتیاز بدهید

5/5 ( 1 نظر )