ملوکسیکام (موبیک) داروی ضدالتهاب غیراستروئیدی است که با مهار آنزیم سیکلواکسیژناز، تولید پروستاگلاندین‌های ایجادکننده التهاب را کاهش می‌دهد. این دارو در درمان التهاب و درد ناشی از آرتروز، روماتیسم مفصلی و اسپوندیلیت آنکیلوزان، و همچنین در کاهش دردهای بعد از جراحی استفاده میشود.
دوز معمول 7.5 میلیگرم روزانه است که تحت نظر پزشک تا 15 میلیگرم قابل‌افزایش است. موارد احتیاط شامل تداخل با کاپتوپریل و فوروزماید، منع مصرف در بیماران آسمی یا حساس به آسپرین، احتیاط در مصرف همزمان با وارفارین، و اجتناب کامل از مصرف در بارداری به‌خصوص سه‌ماهه سوم است.
پیش از مصرف باید سابقه بیماری کبدی، کلیوی یا قلبی، سوءهاضمه، مشکل انعقادی، زخم معده، و آلرژی به پزشک اطلاع داده شود. عوارض شایع شامل ضعف، اسهال، سوءهاضمه، گیجی، یبوست و سردرد است.
ملوکسیکام meloxicam که نام تجاری آن موبیک mobic است جزو دسته ای از داروها است که به آنها داروهای ضد التهابی غیر استروئیدی (nonsteroidal anti-inflammatory drugs (NSAIDs میگویند. از این دسته داروها برای کاهش التهاب و درد استفاده میشود. دردهای بعد از جراحی از موارد مصرف این دارو است.
مکانیسم اثر ملوکسیکام چیست
التهاب به علل مختلفی میتواند در مفصل، تاندون، عضله یا بافت های دیگر بدن بوجود آمده و موجب تورم و درد میشود.
ملوکسیکام مانند دیگر داروهای ضد التهابی غیر استروئیدی آنزیم سیکلواکسیژناز cyclooxygenase را مهار کرده و مانع فعالیت آن میشود.
این آنزیم مسئول ساخت پروستاگلاندین ها prostaglandins هستند و پروستاگلاندین ها مواد شیمیایی در بدن هستند که موجب التهاب مشوند.
پس داروهای ضد التهابی غیر استروئیدی از جمله ملوکسیکام با مهار این آنزیم موجی کاهش التهاب و علائم ناشی از آن مثل درد میشوند.
ملوکسیکام میتواند درد ناشی از بسیاری مشکلات سیستم حرکتی را موقتا بهبود دهد با این حال نمیتواند علت اصلی درد را درمان کند. با مراجعه به متخصص ارتوپدی، علت اصلی درد اندام، کمر یا لگن خود را مشخص کرده و نزد ایشان درد خود را بصورت اساسی درمان کنید.
موارد مصرف ملوکسیکام
ملوکسیکام در درمان التهاب و درد ناشی از آرتروز و روماتیسم مفصلی و اسپوندیلیت انکیلوزان مصرف میشود.
همچنین از آن میتوان در کاهش درد های بعد از جراحی مانند جراحی های تعویض مفصل استفاده کرد. مقدار مصرف ملوکسیکام معمولا یک قرص ۷.۵ میلیگرمی در روز است ولی تحت نظر پزشک میتوان استفاده از آنرا تا ۱۵ میلیگرم در روز هم رساند.
استفاده از ملوکسیکام در سال ۲۰۰۰ میلادی شروع شد. ملوکسیکام بصورت قرص های ۷.۵ و ۱۵ میلیگرمی ارائه میشود. این دارو را میتوان در دمای اطاق و هوای خشک نگهداری کرد.
موارد احتیاط در مصرف ملوکسیکام
اگر از ملوکسیکام استفاده میکنید به نکات زیر توجه کنید :
- ملوکسیکام میتواند با داروهای کاپتوپریل و لازیکس (فورزماید) تداخل اثر کرده و با کاهش اثر آنها موجب افزایش فشار خون شود.
- بیماران مبتلا به آسم یا دارای حساسیت به آسپرین یا دیگر داروهای ضد التهابی غیر استروئیدی نباید از این دارو استفاده کنند.
- مصرف همزمان ملوکسیکام با داروهای رقیق کننده خون مانند وارفارین باید با احتیاط و با نظر پزشک باشد.
- مصرف ملوکسیکام در تمام دوران بارداری باید با احتیاط و تحت نظر پزشک باشد و به‌طور کلی توصیه نمی‌شود. مصرف آن در سه‌ماهه سوم بارداری به‌ویژه خطرناک است، چون میتواند موجب بسته‌شدن زودرس مجرای شریانی قلب جنین شود، به همین دلیل مصرف ملوکسیکام و سایر NSAIDها از هفته 30 بارداری به بعد باید کاملاً اجتناب شود.
قبل از مصرف ملوکسیکام در صورتیکه شرایط زیر را دارید باید با پزشک مشورت کنید
- بارداری یا شیردهی
- بیماری کبد یا کلیه یا قلب
- سوء هاضمه و سوزش سر دل
- مشکل انعقاد خون
- سابقه زخم معده یا اثنی عشر
- سابقه آلرژی و حساسیت
- ابتلا به آسم
- اگر داروهای دیگری هم مصرف میکنید، حتی داروهای گیاهی
ملوکسیکام را بهتر است بعد از مصرف غذا میل کنید. این دارو بصورت یک بار در روز مصرف میشود و بهتر است هر روز در یک ساعت معین مصرف شود.
اگر در یک روز، مصرف دارو را فراموش کرده اید به محض اینکه به یادتان آمد آنرا مصرف کنید ولی در صورتی که ۲۴ ساعت از زمانی که باید دارو را مصرف میکردید گذشته است مقدار مصرف را دو برابر نکرده و داروی همان روز را مصرف کنید.
بیشتر بخوانید: داروهای ضدالتهاب غیراستروئیدی و مقایسه‌ی آنها · سلکوکسیب · ایبوپروفن
عوارض مصرف ملوکسیکام
ملوکسیکام مانند هر داروی دیگری ممکن است عوارض جانبی به همراه داشته باشد. در صورت بروز عوارض با پزشک خود مشورت کنید. شایعترین عوارض مصرف دارو عبارتند از
- احساس ضعف با اسهال – در این موارد سعی کنید غداهای ساده مصرف کرده و آب زیاد بنوشید
- سوء هاضمه و احساس ناراحتی در معده – در این موارد سعی کنید غذا را در مقدار کم و دفعات بیشتر مصرف کنید
- گیجی – در این موارد رانندگی نکنید و با ابزار دقیق کار نکنید
- یبوست – در این موارد غذا های حاوی فیبر زیاد و آب فراوان میل کنید
- سردرد – در این موارد میتوانید از داروهای ضد سردرد استفاده کنید
طبق یک مطالعه بزرگ در PMC، /ملوکسیکام با ریسک نسبی خونریزی گوارشی حدود 6.85 برابر همراه است، که با اینکه نسبت به بسیاری NSAIDهای غیرانتخابی دیگر کمتر است، هنوز به‌مراتب بیشتر از سلکوکسیب (حدود 1.16) است.
سوالات متداول
منابع:
- Nonsteroidal Antiinflammatory Drugs During Third Trimester and the Risk of Premature Closure of the Ductus Arteriosus: A Meta-Analysis – PubMed
- Ibuprofen Safety at the Golden Anniversary: Are all NSAIDs the Same? A Narrative Review – PubMed
- Minimizing risks of NSAIDs: cardiovascular, gastrointestinal and renal – PubMed
نویسنده: دکتر مهرداد منصوری، متخصص ارتوپدی، جراح استخوان و مفاصل
مطالب این مقاله صرفا جنبه‌ی اطلاع‌رسانی دارد و جایگزین معاینه، تشخیص و توصیه‌ی پزشک معالج نیست.
دیدگاه‌ها