آرتروتومی به عمل جراحی‌ای گفته میشود که در آن کپسول مفصل شکافته میشود تا داخل مفصل در معرض دید جراح قرار گیرد. آرتروتومی معمولاً بخشی از یک عمل جراحی بزرگ‌تر است، نه یک عمل مستقل.
کاربردهای اصلی آن شامل آرتروپلاستی و تعویض مفصل، آرترودز، جااندازی شکستگی‌های داخل‌مفصلی، تخلیه چرک در عفونت مفصل، خروج تومورهای داخل‌مفصلی، ترمیم رباط‌ها یا منیسک، خارج‌کردن تکه‌های استخوانی یا غضروفی آزاد، و درمان استئوکندریت دیسکان است.
امروزه بسیاری از این اعمال با کمک آرتروسکوپ انجام میشود، روشی که در آن جراح از طریق یک سوراخ کوچک ابزار دید و جراحی را وارد مفصل می‌کند، بدون نیاز به شکاف بزرگ کپسول مفصلی. با این حال، آرتروتومی همچنان در بسیاری از جراحی‌های ارتوپدی کاربرد دارد.
آرتروتومی چیست
مفصل از کنار هم قرار گرفتن انتهاهای دو استخوان تشکیل میشود. انتهای دو استخوان با یکدیگر در تماس بوده و در کنار هم میلغزند و حرکت میکنند.
اطراف این دو انتها را یک پرده بافتی کلفت به نام کپسول مفصل میپوشاند. در عمل جراحی آرتروتومی این کپسول به توسط جراح شکاف داده میشود تا داخل مفصل در معرض دید قرار گیرد.
در چه جراحی‌هایی آرتروتومی لازم است
مهمترین اعمال جراحی که نیاز به آرتروتومی دارند عبارتند از
- آرتروپلاستی و تعویض مفصل
- آرترودز و خشک کردن مفصل
- جااندازی شکستگی های داخل مفصلی
- تخلیه چرک از داخل مفصلی که دچار آرتریت چرکی شده است
- خروج تومورهای داخل مفصلی
- ترمیم و بازسازی رباط های داخل مفصلی یا منیسک
- خارج کردن تکه های استخوانی یا غضروفی آزاد در درون مفصل
- درمان استئوکندریت دیسکان
- خارج کردن بافت سینوویال بیمار از درون مفصل
تفاوت آرتروتومی با آرتروسکوپی
امروزه انجام بعضی از اعمال جراحی که قبلا نیاز به آرتروتومی داشت بدون آن و با کمک آرتروسکوپ صورت میگیرد.
با کمک آرتروسکوپ میتوان بدون اینکه شکاف بزرگی را در کپسول مفصلی ایجاد کرد تنها از طریق یک سوراخ ابزار های دید و جراحی را به درون مفصل فرستاده و عمل جراحی را انجام داد. البته فقط تعدادی از جراحی ها با کمک آرتروسکوپ صورت میگیرند.
بازسازی های داخل مفصلی مانند بازسازی رباط صلیبی و یا اعمال جراحی روی منیسک مواردی هستند که امروزه معمولا با استفاده از آرتروسکوپ و بدون نیاز به آرتروتومی انجام میشود.
سوالات متداول
منابع:
- Comparison of Arthroscopy versus Open Arthrotomy for Treatment of Septic Arthritis of the Native Knee: Analysis of 90-Day Postoperative Complications – PubMed
- Surgical treatment of shoulder infections: a comparison between arthroscopy and arthrotomy – PubMed
- Advances in arthroscopic surgery: indications and outcomes – PubMed
نویسنده: دکتر مهرداد منصوری، متخصص ارتوپدی، جراح استخوان و مفاصل
مطالب این مقاله صرفا جنبه‌ی اطلاع‌رسانی دارد و جایگزین معاینه، تشخیص و توصیه‌ی پزشک معالج نیست.
دیدگاه‌ها