لغت نامه ارتوپدی - رزژ

رابدومیولیز Rhabdomyolysis به معنای تخریب سلول های عضلانی ارادی است. توضیح بیشتر

رادیال Radial نام یک عصب و یک شریان در ناحیه ساعد است. عصب و شریان رادیال چون در نزدیکی استخوان رادیوس (زند زبرین) هستند به آن منسوب شده و به این اسم نامیده میشوند. عصب و شریان رادیال در طرف خارجی ساعد یعنی طرفی که به شست دست نزدیک تر است قرار گرفته اند.

رادیکولوپاتی Radiculopathy به شرایطی گفته میشود که در آن ریشه عصبی که در حال خارج شدن از نخاع است به علتی تحت فشار قرار گرفته و این فشار موجب بروز علائمی در اندام میگردد. نخاع درون ستون مهره قرار داشته و به توسط آن محافظت میشود. از نخاع اعصاب متعددی خارج میشوند که به آنها ریشه عصبی nerve root  میگویند. از بین هر دو مهره مجاور از ستون فقرات یک زوج ریشه عصبی – یکی در طرف راست و دیگری در طرف چپ – خارج میشود. این ریشه های عصبی بعد از اتصال به دیگر ریشه ها و ایجاد شبکه های عصبی در نهایت به اندام فوقانی یا تحتانی رفته و حس و حرکت آن را تامین میکنند.

گاهی اوقات ریشه عصبی در حین خروج از ستون مهره به علتی تحت فشار قرار میگیرد. شایعترین این علل، فتق دیسک بین مهره ای، تنگی کانال نخاعی و سر خوردن مهره ها است. این فشار موجب بروز علائمی میشود که مهمترین آنها عبارتست از *احساس درد تیرکشنده در قسمتی از اندام مربوطه که به آن درد رادیکولر Radicular pain میگویند *احساس خواب رفتگی و کاهش حس در قسمتی از پوست اندام مربوطه *احساس ضعف عضلانی در قسمتی از اندام مربوطه. روند ایجاد شده یعنی فشار به ریشه عصبی و ایجاد علائم ذکر شده را رادیکولوپاتی میگویند. علائمی که در بین مردم به نام سیاتیک معروف است در واقع نوعی رادیکولوپاتی است.

رادیوتراپی Radiotherapy یا پرتودرمانی به معنای درمان با اشعه گاما است. توضیح بیشتر

رادیوس Radius نام استخوانی در ساعد است. رادیوس نام لاتین استخوان زند زبرین یا زند اعلی است. استخوان رادیوس یا زند زبرین در سمت خارجی ساعد یعنی طرفی که به شست دست نزدیک تر است قرار دارد. نام رادیوس به علت قوسی بودن این استخوان بر آن نهاده شده است.

رادیوگرافی Radiography نام روشی تصویربرداری است که با استفاده از اشعه ایکس یا رونتگن انجام میشود. توضیح بیشتر

راشیتیسم Rickets یا ریکتز نام یک بیماری متابولیسم استخوانی است. توضیح بیشتر

راموس پوبیس Pubic ramus قسمتی از لگن خاصره است که به شکل یک میله در جلوی آن قرار گرفته است. قسمت عمده لگن خاصره را استخوان تشکیل داده که به آن استخوان بی نام Innominate bone میگویند. استخوان بی نام خود از سه قسمت ایلیوم، ایسکیوم و پوبیس تشکیل شده است. قسمت جلوی پوبیس دو شاخه است. شاخه بالایی آن را راموس بالایی یا فوقانی پوبیس میگویند و شاخه پایینی آن را راموس پایینی یا راموس تحتانی پوبیس مینامند. راموس های پوبیس در جلوی لگن خاصره به هم نزدیک شده و بین آنها غضروف خاصی قرار میگیرد. محل اتصال دو راموس پوبیس چپ و راست در جلوی لگن را سمفیز پوبیس مینامند. سمفیز پوبیس در زیر پوست جلوی لگن ( در زیر شکم و بالای قسمت تناسلی) که به آن قسمت عانه میگویند قابل لمس است.

رباط Ligament یا لیگامان نوار بافتی محکمی است که در اطراف مفصل قرا دارد. توضیح بیشتر

رفلکس Reflex یک واکنش در بدن موجود زنده است. رفلکس واکنشی غیر ارادی است که موجود زنده به یک محرک خارجی نشان میدهد. بطور مثال رفلکس تاندون کشکک به این معنا است که وقتی یک ضربه ناگهانی به این تاندون زده میشود عضله چهار سر ران بدون اراده شخص به ناگهان منقبض شده و زانو صاف و مستقیم میشود.

رکورواتوم Recurvatum به معنای حرکت زانو در جهت خلاف خم شده است بطوریکه از صاف و مستقیم شدن هم آنطرف تر میرود. در رکورواتوم مفصل زانو به سمت عقب خم و جابجا میشود. اکثر موارد رکورواتوم به علت افزایش قابلیت انعطاف مفصل است ولی این تغییرشکل ممکن است به علت تغییر در استخوان اطراف مفصل هم ایجاد شود. رکورواتوم در مفاصل لولایی مانند مفصل زانو و مفصل آرنج دیده میشود. در تصویر روبرو در سمت راست یک زانوی طبیعی و در سمت چپ یک زانو با رکورواتوم دیده میشود.

رگ به رگ شدن Sprain به معنی آسیب رباط و لیگامان اطراف مفصل به علت قرار گرفتن مفصل در وضعیت های نامطلوب است. توضیح بیشتر

روتاتور Rotator به معنای چرخاننده است. عضلاتی که موجب چرخش یک یک اندام شوند را عضلات روتاتور مینامند. بطور مثال عضلات روتاتور کاف به دسته ای از عضلات در ناحیه شانه میگویند که با انقباض خود بازو را در سمت عقربه های ساعت و یا در جهت خلاف آن میچرخانند. استخوان ران هم عضلات روتاتور یا چرخاننده مخصوص خود را دارد.

روتاتور کاف Rotator cuff نام دسته ای از عضلات در ناحیه شانه است. کلاهک چرخاننده یا روتاتور کاف چهار عضله در عمق شانه هستند که اطراف مفصل فرا گرفته و نقش مهمی در ایجاد پایداری مفصل شانه دارند. آسیب های کلاهک چرخاننده یا روتاتور کاف از علل مهم درد و ناتوانی شانه است.

ریکتز Rickets نام یک بیماری متابولیسم استخوانی است. توضیح بیشتر

زخم بستر Bed sore زخمی پوستی است که معمولا بر اثر خوابیدن زیاد در بستر ایجاد میشود. توضیح بیشتر

زخم فشاری زخمی پوستی است که معمولا بر اثر خوابیدن زیاد در بستر ایجاد میشود.  توضیح بیشتر

زردپی یک طناب بافتی بسیار محکم و قابل انعطاف است که از یک طرف به عضله و از طرف دیگر به استخوان متصل میشود. توضیح بیشتر

زند زبرین نام استخوانی در ساعد است.  همان استخوان رادیوس است. در بالا توضیح داده شد.

زند زیرین یکی از دو استخوان تشکیل دهنده ساعد میباشد. همان اولنا است.

ژنوواروم Genu varum یا پای پرانتزی نوعی تغییر شکل در اندام تحتانی است که در آن فاصله زانوها از هم زیاد میشود. توضیح بیشتر