در رفتگی مفصل ران در ناحیه لگن چیست

در رفتگی مفصل ران در ناحیه لگن چیست

 

نویسنده: دکتر مهرداد منصوری “متخصص ارتوپدی”

در رفتگی لگن به معنای خارج شدن سر استخوان ران از حفره استابولوم است. در رفتگی لگن تغییرات اساسی در بیومکانیک مفصل ران ایجاد کرده و کارکرد این مفصل و متعاقب آن راه رفتن فرد را دچار مشکل جدی میکند.

 

آناتومی

مفصل ران از کنار هم قرار گرفتن دو استخوان تشکیل میشود. در بالا حفره استابولوم که جزئی از استخوان لگن خاصره است و در پایین سر استخوان ران که در داخل حفره استابولوم قرار گرفته است. سر استخوان ران بالاترین قسمت استخوان ران است که به شکل یک کره است. حفره استابولوم هم به شکل یک کاسه گود است.

قرار گرفتن سر گرد و کروی استخوان ران در درون حفره گود استابولوم پایداری ذاتی این مفصل را تامین میکند. با این حال کپسول مفصلی و رباط های بسیار محکمی که در اطراف مفصل ران قرار گرفته اند موجب افزایش این پایداری شده و احتمال در رفتگی این مفصل را کم میکنند.

با وجود پایداری خوب مفصل ران باز هم در بعضی موارد این مفصل دچار دررفتگی میشود. مهمترین علل دررفتگی مفصل ران که به مفصل لگن هم معروف است عبارتند از:

 

ضربه

ضربات بسیار شدید مانند تصادف اتومبیل و یا سقوط از ارتفاع میتوانند موجب پاره شده کپسول مفصلی و رباط های اطراف مفصل و در رفتگی حاد آن شود. همراه با این دررفتگی ممکن است شکستگی حفره استابولوم هم ایجاد شود.

در حین در رفتگی حاد مفصل ران ممکن است رگ های خونی سر استخوان ران تحت فشار قرار گرفته و مسدود شوند. این وضعیت میتواند منجر به نرسیدن خون به سر استخوان ران و نکروز و سیاه شدن آن شود.

در رفتگی حاد مفصل ران در ناحیه لگن باید به فوریت و بصورت اورژانس جااندازی شود. تاخیر در جااندازی میتواند احتمال بروز نکروز یا سیاه شدن سر استخوان ران را بشدت افزایش دهد.

 

مادرزادی

گاهی اوقات در رفتگی لگن بصورت مادرزادی و از بدو تولد وجود دارد. در رفتگی مادرزادی سر استخوان ران بیماری است که اگر زود تشخیص داده شود میتواند به راحتی درمان گردد و در صورت تاخیر در تشخیص و درمان، عوارض و معلولیت های جدی برای بیمار بوجود آورد که تا آخر عمر با وی خواهد بود.

در رفتگی مادرزادی لگن معمولا به علت تشکیل ناقص حفره استابولوم ایجاد میشود. در زمان جنینی ممکن است این حفره گودی و شیب کافی را نداشته باشد و نتواند سر استخوان ران به به درستی در خود جای دهد.

در این وضعیت، سر استخوان ران از حفره استابولوم خارج شده و در بیرون آن باقی میماند یعنی مفصل ران دچار دررفتگی میشود ولی این دررفتگی از همان اول تشکیل مفصل ران بوده است.

گاهی اوقات این جابجایی مادرزادی سر استخوان ران بصورت دررفتگی کامل نبوده و به آن نیمه دررفتگی میگویند. در این موارد سر استخوان ران در جای درست خود در حفره استابولوم نیست و کمی به بیرون و بالا جابجا میشود.

بیماران مبتلا به دررفتگی مادرزاید مفصل ران در صورت عدم تشخیص و درمان به موقع در سنین ۴۰-۲۰ سالگی دچار آرتروز و ساییدگی لگن میشوند و تعداد زیادی از آنها نیار به تعویض مفصل لگن پیدا خواهند کرد.

 

عفونت مفصل

در عفونت مفصل ران حجم مایع مفصلی بشدت افزایش میاید. این افزایش حجم میتواند موجب افزایش فشار داخل مفصل و در نتیجه اتساع آن شود. اتساع و ورم کردن مفصل میتواند موجب خارج شدن سر استخوان ران از درون حفره استابولوم شود یعنب در واقع مفصل در میرود. عفونت های مفصلی جزو اورژانس های ارتوپدی بوده و باید بسرعت درمان شوند.

 

بیماری های عصبی و عضلانی

بعضی بیماری های اعصاب مرکزی و یا محیطی میتوانند موجب فلج تعدادی از عضلات ناحیه لگن شوند. شماری از بیماری های عضلانی هم میتوانند این مشکل را بوجود آورند.

این وضعیت میتواند موجب عدم تعادل و عدم هماهنگی در قدرت عضلات اطراف مفصل ران و لگن شود. در این حالت بر اثر نیروهای نامتقارنی که به مفصل ران وارد میشود ممکن است در رفتگی در مفصل ایجاد شود. این وضعیت بیشتر در کودکان دیده میشود.

 

در رفتگی مفصل مصنوعی لگن

یکی از عوارض ناخواسته عمل جراحی تعویض مفصل لگن دررفتگی مفصل مصنوعی است. این در رفتگی نیاز به جااندازی و در بعضی موارد نیاز به عمل جراحی مجدد جهت تعویض مفصل مصنوعی دارد.

5/5 ( 1 بازدید )